Altijd welkom

Karmel nu

De kloostergemeenschappen in Gent en Brugge bieden dagelijks vieringen in de nabijgelegen kerk aan, ontvangen gasten voor een of meerdere dagen van stilte en bezinning en verzorgen retraites en andere inspirerende bijeenkomsten. Voor een verblijf in gastenverblijf in Gent vindt u meer informatie op www.rustpunt.net. Ook voor de mogelijkheden van zaalverhuur en het inhoudelijke aanbod kunt u hier terecht. Aan de Karmel in Gent is bovendien een boekhandel en uitgeverij verbonden: www.carmelitana.be. Voor meer informatie over de mogelijkheden van de Karmel in Brugge: www.karmelsareptha.com. De algemene website van de Teresiaanse Karmel in Vlaanderen bereikt u via www.karmel.be.

Karmelieten Gent
Karmelieten Gent

Een eeuwenoude geschiedenis

Ontdek de geschiedenis van de Karmelieten in België

De Karmelieten vormen een van de oudste kloostergemeenschappen van de katholieke Kerk. Zij danken hun naam aan de berg Karmel waar de eerste kloosterlingen woonden. In de 13de eeuw trekken de Karmelieten naar Europa en er ontstaan overal stadskloosters.

Geschoeid of ongeschoeid?

De Karmelieten vormen één van de oudste kloostergemeenschappen van de katholieke Kerk. Twee varianten bestaan door de “geschoeide” en “ongeschoeide” Karmelieten. U raadt het al, sommige dragen sandalen, anderen niet…

Karmelklooster

Het alleroudste bestaande klooster

Het oudste, nog bestaande Karmelklooster in België, ja zelfs in de wereld, ligt in het centrum van Vilvoorde. Het werd in 1469 gesticht als een van de eerste zusterkloosters in de Karmelorde, nog voordat Teresa van Avila haar grote hervormingen zou inzetten waaruit een nieuwe kloosterorde ontstond (de zogeheten Ongeschoeide Karmel). 

In de 20ste eeuw hebben de zusters zich alsnog aangesloten bij de Teresiaanse Karmelfamilie. De Karmel van Vilvoorde staat vooral bekend als bedevaart plek voor Onze Lieve Vrouw van Troost.

Karmelietenklooster

Rosier

Karmelieten en karmelietessen

In 1612 begon een van de vertrouwelingen van Teresa van Avila, Anna van Sint-Bartholomeüs in Antwerpen met een nieuwe kloosterstichting. Uiteindelijk kwam de jonge gemeenschap terecht in de wijk Rosier, waar nog steeds het klooster uit 1615 staat. Moeder Anna overleed daar in 1626. De zusters waren er dus al voordat de paters in België neerstreken! Vlaanderen telt momenteel zeven Karmelietessenkloosters, die een contemplatief leven van stilte en gebed leiden.

De Karmelieten

Carmers of Caermers

De huidige Karmelgemeenschappen in Vlaanderen horen allemaal bij de Teresiaanse familie, maar de Karmel van de ‘oude’ orde had al in 1265 een vestiging in Brugge. Recht tegenover waar dit klooster stond, begon de beroemde chef-kok in 1983 het latere sterrenrestaurant dat daarom de naam ‘De Karmeliet’ meekreeg.

De eerste Karmelieten stonden in Vlaanderen ook wel bekend als de ‘Carmers’ of ‘Caermers’. Die naam komen we nog tegen in het voormalige klooster in de Gentse wijk Patershol, waar nu de Kunsthal Gent is gevestigd.

Karmelietenkerk Brugge

Een eeuwenoude geschiedenis

Brugge

Enkele jaren na de start van de zustergemeenschappen kwam ook de mannelijke tak van de Teresiaanse Karmel naar Vlaanderen. In 1630 bewoonden de eerste paters een huis in Brugge. Drie jaar later namen zij hun intrek in het klooster aan de Ezelstraat, dat nog steeds een Karmelgemeenschap is. Echt welkom waren ze niet in kerkelijk Brugge want deze nieuwe kloosterorde betekende meer concurrentie voor de paters van de oudere orden. Zij verdienden hun geld onder meer met de giften voor vieringen en zaten niet te wachten op een extra ‘speler’ in het katholieke leven van de stad. 

Toch wisten de paters Karmelieten de harten van de Bruggenaren te winnen door zich als vrijwilligers te melden voor de ondersteuning van de pestlijders, die vanwege hun besmettelijke ziekte in quarantaine moesten wonen. Negen broeders en paters verloren daarbij hun leven.

Prinsenhof

Het ontstaan van het huidige klooster

Ook in Gent werden de paters met gemengde gevoelens ontvangen, maar zij hadden machtige bescherming van aartshertog Leopold. Ze kochten in 1651 een stuk grond aan de rand van de voormalige Prinsenhof, waar het hof van de graven van Gent resideerden. Daar begonnen de paters met de nieuwbouw van het klooster en de kerk aan de Burgstraat. Aartshertog Leopold schonk het nieuwe klooster een kluis, waar de paters zich individueel konden terugtrekken voor gebed. Nu is de kluis ook voor bezoekers van buiten bereikbaar en zelfs te huur voor een kort verblijf. 

Het huidige kloostercomplex bevat nog talrijke details die aan de meer dan vijf eeuwen oude geschiedenis van het gebouw terugdenken. Naast de kloosters in Brugge en Gent zijn de paters Karmelieten ook gevestigd in Berchem en zijn er goede banden met Karmelkloosters in Denemarken en Zweden, die oorspronkelijk Belgische stichtingen waren.

Keizer Karel V

Een eeuwenoude geschiedenis

De goedkeurende blik van Karel V

Achter in de kloostertuin van de Karmel in Gent staat een bouwwerk dat herinnert aan een beroemde buurman van de paters, al was hij al lang overleden toen de Karmelieten zich in de stad vestigden. De wieg van de latere keizer Karel V (1500-1558) stond in de Prinsenhof, dat ook een van de oudste dierentuinen van Europa omvatte. Dat gebouwtje van de paters draagt de naam Leeuwenhof, en was onderdeel van de plek waar de wilde dieren waren gehuisvest. 

Naar verluidt hield keizer Karel V zo van goed eten dat hij dagelijks een glas van het Karmelietenwater dronk, zodat zijn maag wat tot rust kon komen. Nu de paters Karmelieten in Gent dit Eau des Carmes opnieuw introduceren, rekenen zij op een goedkeurende blik van hun oude buurman Karel.

De Karmelieten

Leer de dranken van Karel V zelf kennen!